Powszechnie zaakceptowana teoria głosi, że gracze z dowolnym doświadczeniem pragną mistrzostwa. Dlaczego ludzie udają się na spotkania Strażników Wagi? Chyba bezpiecznie będzie założyć, iż nie z powodu darmowej kawy, a z powodu chęci osiągnięcia mistrzostwa w wadze i zdrowiu.

W oryginalnym badaniu Dreyfusa dla armii USA w latach 80. XX wieku (zrewidowanych następnie w latach 90.) w trakcie analizy interakcji ludzi z systemami odkryto kilka etapów osiągania mistrzostwa. Obrazuje je rysunek 2.5.

 gamifikacja - etapy mistrzostwa

Rysunek 2.5. Uzyskiwanie mistrzostwa w systemie można potraktować jak zdobywanie góry
? przechodzenie od poziomu nowicjusza do poziomu wizjonera w kilku krokach

Dreyfus określił pięć głównych poziomów:

  • Nowicjusz ? to osoba dopiero zaczynająca zdobywać doświadczenie. To jej pierwsze minuty z nowym systemem. Użyjmy przykładu formularza podatkowego ? osoba, która widzi go po raz pierwszy, jest dla systemu nowicjuszem. Dla tej osoby formularz nie ma głębszego znaczenia. To tylko formularz.
  • Rozwiązywacz problemów ? podobny do nowicjusza, ale ma już pewną wiedzę i jest na dobrej drodze, by dowiedzieć się, co należy zrobić. W przypadku formularza dowiedział się, że istnieje osobna broszurka informująca o sposobie jego wypełniania. Nie wie jeszcze, dlaczego wylicza poszczególne wartości i czym jest przepisywana wartość kosztów uzyskania przychodów, ale potrafi wypełnić formularz lub w krytycznej sytuacji wie, u kogo zasięgnąć porady.
  • Ekspert ? zaczął naukę działania systemu. Jako ekspert wie, że potrzebne są załączniki w przypadku ulg, a także że dokumentację ulg trzeba przechowywać. Wie, iż gdy czegoś zapomni, zawsze może zgłosić korektę, a sam formularz może być w ciągu kilku lat sprawdzony. Wie, że prawdopodobnie będzie musiał zapłacić większy podatek (dopłacić), więc odda zeznanie w możliwie najpóźniejszym terminie. Ogólnie rzecz biorąc, ekspert wie o systemie coś, co nie jest oczywiste dla typowego gracza.
  • Mistrz ? wierzy, że naprawdę rozumie działanie systemu. Wierzy też, że wszystko kontroluje. Zdaje sobie sprawę z niuansów i wszystkich za i przeciw. Mistrz identyfikuje się osobowo lub kulturowo z systemem. W przypadku podatków mistrz może myśleć: ?Jestem księgowym. Zajmuję się podatkami od dwudziestu pięciu lat. Nikt nie zna systemu lepiej?.
  • Wizjoner ? to szczególny rodzaj mistrza, który wchodzi w buty projektanta. Wizjoner może przyjrzeć się formularzowi i szybko wskazać możliwe usprawnienia. Większość projektantów zapewne doświadczyła tych chwil entuzjazmu wizjonera, gdy o trzeciej w nocy otrzymali e-mail od klienta zawierający bardzo ciekawy pomysł na usprawnienie systemu.

Żaden gracz nie powinien być zmuszany do przejścia na poziom wizjonera ? system powinien umożliwiać graczowi zatrzymanie się na dowolnym poziomie. Jeśli gracz chce się zatrzymać na podstawowej umiejętności rozwiązywania problemów, należy to uszanować. W zasadzie w przypadku formularzy podatkowych większość osób świadomie zostaje na podstawowym poziomie ich wypełniania. Gdy muszą zagłębić się w szczegóły, wołają eksperta (najczęściej księgowego). W każdym systemie gry gracz powinien mieć możliwość zatrzymania lub opuszczenia gry w dowolnym momencie.

.

Ćwiczenie ? określ pięć najważniejszych działań gracza na skali dążenia do mistrzostwa

Przypomnij sobie pięć najważniejszych działań gracza i określ, w którym miejscu skali dążenia do mistrzostwa powinny się znaleźć. Pamiętaj przy tym, że nie wszystko może lub powinno dotyczyć nowicjuszy. Niektóre działania mogą pojawiać się wielokrotnie (rekomendacja może zostać użyta na poziomie nowicjusza, eksperta i mistrza), ale skup się przede wszystkim na momencie ich pierwszego wystąpienia. Zwróć uwagę na sposób odkrywania złożoności. W witrynie GamificationU.com znajdziesz wersję góry mistrzostwa, z której możesz skorzystać w ćwiczeniu.