Zabawą nazywamy aktywność służącą rozrywce. Zajęcia takie pojawiły się u najgłębszych początków ludzkości i nie istnieje społeczność ludzka, która nie znałaby zabawy pod jakąkolwiek formą.

zabawa Johan Huizinga w swojej książce ?Homo ludens. Zabawa jako źródło kultury? pisze, że zabawa ?jest dobrowolną czynnością lub zajęciem, dokonywanym w pewnych ustalonych granicach czasu i przestrzeni według dobrowolnie przyjętych, lecz bezwarunkowo obowiązujących reguł, jest celem sama w sobie, towarzyszy jej zaś uczucie napięcia i radości i świadomości ?odmienności? od ?zwyczajnego życia??. Zauważa on również, że zabawa ?jest starsza od kultury; bo chociaż pojęcie kultury może być ograniczone w sposób niedostateczny, zakłada ono w każdym razie istnienie jakiejś ludzkiej społeczności, zwierzęta zaś nie czekały wcale, iżby dopiero ludzie nauczyli je zabawy?.

Zatem jest to prastara czynność, która towarzyszy na przez całe życie, pod różnymi postaciami i mniej lub bardziej uświadamiany sobie przez nas sposób. Co ważne, nie ma osób (niezależnie od tego co deklarują), które nie bawiłyby się w ogóle. Zabawą może być uprawianie hobby, sportu, rozwiązywanie krzyżówki. Zabawa potrzebna jest nam do zachowania odpowiedniej higieny psychicznej.

Kiedyś zabawy dzieci najczęściej polegały na odwzorowywaniu świata dorosłych (zabawa w dom, w sklep, w wojnę, w policjantów i złodziei, gra w Czarnego Piotrusia), choć oczywiście mnóstwo było również aktywności ruchowych, dzięki którym dzieciaki mogły rozładować nadmiar energii, rozwijać siłę, sprawność, gibkość i wytrzymałość. Zabawy dzieci służyły również (i służą nadal) nauce. W dzisiejszych czasach coraz większą popularność zdobywa edutainment, czyli nauka poprzez zabawę – różnego rodzaju gry edukacyjne (klasyczne i komputerowe) oraz grywalizację samego procesu nauczania.

Jeśli zabawa ma jasno określone cele i zasady, nazywana jest grą. Gry zazwyczaj odbywają się w wydzielonych obszarach (np. boisko), przy czym często to wydzielenie jest umowne lub bardzo ogólne.

Roger Caillois wyróżnił następujące cechy zabawy:

  1. dobrowolność ? udział poszczególnych uczestników w zabawie, jak i rezygnacja z niego, zależą wyłącznie od ich woli i chęci uczestników; nie ma pod tym względem przymusu, każdy bawi się dla własnej przyjemności;
  2. wyodrębnienie ? czyli zamknięcie w określonych ramach czasu i przestrzeni; dzięki temu zabawa jest formą zamkniętej rzeczywistości, starannie oddzielonej od reszty ?normalnego? życia, posiadającą określone ramy czasowe i własne wydzielone terytorium; buduje to, poczucie że, ?na zewnątrz? rozciąga strefa ?szara?, nieodświętna i nie nacechowany radosnym napięciem;
  3. element niepewności ? istotą zabawy są towarzyszące jej ciągłe zaskoczenie i niepewność, z których wynika napięcie i podniecenie;
  4. bezproduktywność ? zabawa nie prowadzi do wytworzenia jakichkolwiek dóbr materialnych; możliwe jest jedynie przemieszczenie własności w ramach danej grupy;
  5. normy ? przestrzeganie określonych konwencji i reguł jest bezwzględnie koniecznym warunkiem uczestnictwa;
  6. fikcyjność ? zabawom (również tym opartym na naśladownictwie) towarzyszy poczucie odrealnienia i wyodrębnienia się z rzeczywistego życia.

GRYWALIZACJA24.PL

Enterprise Gamification Sp. z o.o.